Symud i'r prif gynnwys
Cuddio Rhestr Erthyglau

3 erthygl ar y dudalen hon

YMYLON Y LLWYBRAU.

Newyddion
Dyfynnu
Rhannu

YMYLON Y LLWYBRAU. YN wirionedd i gyd-ohebwyr,- rhaid i ni edrych ati, mae yr hen 01. parchus yn pinio ac yn pwytho rhai o honom yn o ami, ac y mae am roddi rhai o honom i gerdded yn wysg eu cefnau am ddwy awr; peth pur boenus fyddai i un gael ei orfodi i gerdded "ynwysgeigefn" o'r Bala i Lanuwchllyn, byddai perygl iddo dymblo i Lyn Tegid cyn cyrbaedd Llanycil. Gadewch i ni gan byny bawb o honom, "Gwyr Canol y -Ffordd," "Ymylon y Llwybrau," a'r "Awyren," edrych ati rhag i rai o honom fyned dan y ddedfryd. Wel, bu Pererin ar daith yn ddiweddar, a chafodd gyfleusdra i aros am ychydig oriau yn HIRWAEN, pan yr oedd amgylchiad pwysig yn cymeryd lie yno. Tri amgylchiad pwysig sydd yn ngyrfa bywyd dyn, geni, priodi, a marw. Wel, priodi oedd yn Hirwaen y diwrnod hwpw. Gwyr y rhan luosacaf o ddarllenwyr y .CELT fod hen eglwys barchus Nebo, Hirwaen, wedi bod yn weddw er marwolaeth yr aufarwol Williams, gwr Duw, yr hwn a fu yu tori iddynt o fara'r bywyd am lawer iawn o flynyddoedd. Ond yr oedd yn arnlwg er's llawer o fisoedd nad oedd yn credu mewn aros yn weddw. Yr oedd wedi penderfynu ail briodi, ac yr oedd ganddi gymaint o anwyldeb at enw ei gwr blaenorol, fel nad yw am ei newH. Rhoddodd alwad unfrydol a tliaer i'r Parch. J. R. Williams, Libanus, a Chwmcamlais, Brycheiniog, i ddyfod i ofalu am dani yn yr Arglwydd. Bu am dipyn o arnaer cyn cydsynio, o herwydd gwaelder ei iecliyd; oud trwy daerineb yr egiwys, a chydag adnewyddiad ei nerth atebodd yr alwad. Y mae yn ymddangos erbyn hyn yn iach a chryf. Da oedd genym ei weled yn edrych mor dda fore ei briodas, y cyntaf o Orphenaf; a goddefer i Bererin ddweyd ei fod yn gobeithio fod oes mor hir, ac mor ddefnyddiol o flaen Mr. Williams presenol, ac a fu i'r addfwyn Mr. Williams ei flaen- orydd. Yr oedd yno lu mawr o bregethwyr wedi dyfod i'r briodas. Dechreuwyd trwy ddarllen a gweddio yn hynod o hapus gan Mr. Evans (B.), Hirwaen. Troed y darllenydd i'r benod gyntaf yn Josuah, a chaiff weled fod y benod yn darawiadol, ac yr oedd y weddi mor darawiadol. Ar ol hyn pregeth- wyd gan y Parch. J. Farr, Aberdar, oddiwrth 2 Chron. xxv. 9: "Ac Amasiah a ddywedodd with wr Duw, Ond beth a wneir am y can' tateuturoddais i dorf Israel? a dywedodd gwr Duw, Y mae ar law yr Arglwydd roddi i ti lawer mwy na liyny." Pregeth dda., a'r tr&ddodiad yn hyfryd. Wedi liyny esgynodd Mr. Edwards, Aberdav i'r areithfa. Dywed- odd fod rhyw un yn dweyd witho pan yn dyfod tua J lirwann, mai ganddo ef yr oedd gwaith pwysicaf y diwrnod, sef cyflawni y g^asanaetb. priodas >1. Sylw.ai ei fod yn rnyufJd i gyflawni gwasanaeth mewn cysyllt- iad a scfydliad ei anwyl frawd Mr. Williams, ag oedd ei flaenorydd wedi gyflawni yu ei urddiad ef bedair blynedd a'-ddeg a'r hugain i'r diwrnod caniynoi. Ar hyn niethai Mr. Edwards a myned yn mlacn gan ddagiau, a thy wallt^i ugeiniau yn y gynuHeidfa ddayrau gydag ef. Yn mbell- ychydig eiliadau declit enodd siarad eilwaith a rhoddudd fraslim o hanes eglwys Nebo o hyny liyd yn awr. Rhoddodd gymeriad uchel iawn iddi am ei gweitligarwcli, a'i hymlyniad wrth ffvdd yo- efengyl. Yna wedi gofyn arwydd gan yr egiwys o'i derbyniad o Mr. Wilbams, a chin Mr. Williams o'i gydsyuiad yutau, gweddiodd am fenditli ar yr undeb. Wedi hynv daeth D. E. Will iams, Y.H., yn mlaen fel un o ddiaooniaid hytiaf yr eglwys, a dywedodd ychydig eiriau am y modd y daethant hwy fel egiwys a Mr. Widiains i gysyllt ad a'u gilydd. Ei fod yn credu fuel a fynai y nefoedd a'r undtb. Yna cyflwynodd bwrs yn cynwvs ugain penadur dros yr egiwys i Williams, yn anrheg ar ddydd y briodas. Da itwil yn wir, dyna gam yn ei Ie, wel done *b>. Mae rhai eglwysi yn rhoddi anrheg- um neu dysdebau i weiaidogion wrth ymadael; mae byny yn rhy debyg i roddi rhywbeth iddynt am gael gwared o honynt. Ond dyma gam yn yr iawn gyfeiriad. Nid wyfyn mfddwlfod ar Mr. Williams angen neillduol, er liyny gwnaeth yr eglwys yn ganmoladwy iawn i amlygu ei theimlad yn y dull hwn. Mae llawer dyn ieuanc yn cych- wyn ei weinidogaeth ag y byddai cael ugain punt ar ddydd ei urddiad yn galondid mawr iddo. Diolchodd Mr. Williams yn fyr a. phriodol iawn. Wedi hyn cafwyd pregeth ragorol gan y Parch. J. B. Jones, B.A. Aberhonddu. Dechreuwyd y cyfarfod dau, gan yr hen dad o'r Cefn, yn ei hwyliau goreu, a pbregethwyd gan Morgans, C ivmdar, a Price, Siloab. Yr oedd yr hen genad wai yn cael ei thraddodi gyda bias ac ai ddeliad. Bu raid i ni ymadael cyn diwedd y cyfarfod. Diau iddynt gael cyfarfod da yn yr hwyr, oblegid gwella yr oedd yn mhob cyfarfod. Llwydd i'r egiwys a'i gweinidog newydd. Y DYSGÉDYDD AM GORPHENAF. Daeth i'm Haw bore heddyw, ac nis gallaf ddybenu heb ddweyd gair am dano. Y peth cyntaf ynddo ydyw darlun y Parch. E. Herber Evans. Y mae Herber enwog i'w weled yn fyw ynddo. Clywais ef yn dweyd yn niwedd y flwyddyn wrth geisio ychwanegu derbynwyr v Dysgedydd y byddai darluniau y Golygwyr yn fwy na gwerth y Dysgedydd am flwyddyn. Gwir ddywedodd y mae y ddau ddarlun fel models o Ap Vycban, a Herber. Cynwysa y Dysgedydd am y mis hwn ddau papur gwir werthfawr y cyntaf, a ddarlleuwyd gan y Parch. P. Howell, Ffestinicg yn nghynadledd Cymanfa Meirion, ar "Y Weinidogaeth a'r Oes." Y materion sydd ganddo ydyw yn ('). A ddylai y weiiiidogaeth fel sefydliad eglwysig gael bodoli yn yr oes hon ? yn (2). Os dylai, pa sefyllfa a ddylai gymeryd yn ei phertbynas a'r oes ? yn (3). A ydyw i gael ei dylanwadu gan ysbryd yr oes ? ac os ydyw, yn mha ystyr, ac yn mha ffordd. Dyna y cwestiynau y bu Mr. Howell yn treiddio iddynt, ac y mae yn eu hateb yn eglur a chadarn. Buasai yn well genyf pe cawsai y papur ddod allan yn gyflawn yn y rhifyn hwn. Mae yn rhwym o wueud Iles. Testyn yr ail bapur ydyw "Diffygion yr Eglwys." Dadlenwyd ei sylwedd o Gadair Cymanfa Machynlleth, gan y Parch. J. R. Roberts, Aberhosan. Y mae hwn eto yn papur rhagorol ac amserol. Nid oes dim yn fwy amlwg y dyddiau marwaidd hyn na bod diffygion yn yr eglwys, ae y maent yn cael eu hegluro gan Mr. Roberta. Dyma rai o honynt—(<x) Cydym- fFurfi.0 yii orrnodol a'r byd. (b) Dim digon o weithgarwcb. (c) Dim digi-n o fTydd yn niod'iion arferol Duw. (f) Dim digon o gariad hl'<twrlnl yn rnhlith yr aelodan. (q) Dim digon o-undeb a chydweitlirediad rhwng gwahanol eglwysi, &c., &c. Yn wir, mae y Dysgedydd am y mis hwn yn gyflawn o bethau rhagorol. Dylai cylclirediad misolyn mor dda, [ud yn llawer iawn o filoedd. P ERERIN.

CANOL Y FFORDD.

CAERGWRLE.