Symud i'r prif gynnwys
Cuddio Rhestr Erthyglau

9 erthygl ar y dudalen hon

Ar Ben y Pen tan.I

Newyddion
Dyfynnu
Rhannu

Ar Ben y Pen tan. I DAFI'R GWAS.] Srmir am gyflwyno tysteb i'r gwron Thomas Gee, ex* nad oes angen pres arno, bydd cydaid o aur yu gysur i'w galon, fel u 0 prawf I'MT Oymrn yn galln rhoddi parch i'r hwn y mae parch yn ddyledns. Auhawdd deall deddf libel. Gallem feddwl fod hen adar fel Gee a Pan ac eraill yn canfod y rhwyd o bell, ond ceir hwythau yu y ddalfa. weithiau. Yr olaf i gael ei bhjfto ylywr yr arwv Thomas Gee—ond nid 00s neb yn edrych yn waeth arno am golli case o'r fath. Llosgodd chwareudy i'r llawr yn Bryn- amman. Nid yw yr hen saint yn Nghymru yn ryw hoff iawn o'r sefydliadau hyn—ac nid amheuwn pe clywom fod gweled ambell un o'r cyiryw chwareudai ar dan yn tanio calonau rliai duwiolion i floeddio- Ccrdd yn mlaen, nefol dan." ARMENIA. Tir mynwrnt 0 Armenia-yn hyf wnaed O'r oiindwy Rama IJaw wylofain,—gwaed Ufa DroJ y tir, — Seion dristii. Llew a'r mawr Aliuoedd-ya llwfriaiJ o iiien liofrudd miloedd A gwaed ei gvrlafan gofdi Yn afon dan y nefoedd Rho lewyrch, lor Elias,—ar y wlad I'r erlidiwr ndgas Amlyga TJrn. O Ilaul Gras '.—caffed Ffydd A'anaid o wawrddydd cr mwyn dy urddas, ARTRO. jf Coleg Caerfvrddin yw prif destyn rhai o'r newyddiaduron yn bresenol, ac fel arfer— ceir amryw farnau. Y mae un peth yn sicr —bydd llaAver o elynion y Coleg yn dal ar y cyfleusdra presenol i yrnosod. A oos liawliau gan ferched a gwragedd ? Dyma farn Sais ar y pwnc :— THE RIGHTS OF WOMAN. The Rights of Woman. What are they ? The right to labour and to pray, The light to watch while others sleep, The right o'er others' woes to weep The right to succour in distress, The right while others curse to bless The right to Jove whom others seom, The right to comfort all who mourn, The right to show new joy on earth, The right to feel the soul's high worth The right to lead the soul to God Along the path our Saviour trod The path of meekness and of love, The pa'.h of faith that leads above The path of patience under wrong, The path in which the weak grow strong. Such wonnn's lights, and GCld w ill bless And crown theie champions with success. +r- Canmolir cynulleidfa Penygroes am wrando-eu bod yn esiampl i lawer yn Nghymru. Gweithiwr caled a llwyddianus ydyw Mr Bowen, ac nis gall y gynulleidfa lai na. bod yn un fyw. Dyma fel y canodd loan Pedr i YR URDDAU. Mown g.v.iwd, doeth anfarwawl Fardd "Be sydd raewn enwr—mawr, bach, hyll neu hr.rd-.i," Gofyisaf finau gvua gwawdus won :— Pa rinwidd sydd mewn leitlau lleyg a lien ? Atebed I'arwn, 13ardd, a Doethawr—Dim A hyrddier hwy dros glogwyn cof In chwim. Ei Sgweiar fyn ffroenuchel valch,— Gormesawl Ystiwerdyn loklyn, balch, Ac arr.ll wr ei aiw'n walch a raid, Oblegyd Iarilod oed 1 ei dad daid. Difcinydd dneth fyn ddwy Jythyren den, O'u huno'n d Jrch, wnaent gylch i rwymo'i ben Ac Athraw pwyt-fawr a fyn arall fod, Ac ar ei deitlsu chwydda'i fola'a god. Yr B-igawb fyn ei "IJal?1n Nuw," Oad tnynwch iawn ein brawd yn Niafol yw, Urdd B B.D. fyn ffblfaoh fndl y glee, Keb fedru'n iawn erioed mo'r ABC. Rhoir yn mhe;i march rubanau coch agwyrdd — Yn mhon y Doethawr praff, rubanau urdd A'r march a'r Doethawr, chwitio'u ruban wnant, Er dychryn mawr i wragedd hen a phlant; Ond. tyner ei rubanau—yn ddiball Ceir fod siol y nafll mor wag a'r llall I ddyn i"0 cynffon, yna epa trydd, Urdd wrih ci euw—enw epa fydd Tydi Werinwr mad, fel Socrat ddoeth, Wv.ieba'r byd, ben yn eithifnoeth A rhwyga'i ffuidd rubar.au'r urddau mawr, o lo^h'-vedd bonedd a phob doethfFol gawr A choeth foneddwyr fffnont yn ein plith, A gwlr cllcthineb yn lle rhwysgfawr rith. < Y Parch J. Morgan Jones, Caerclydcl, sydd Avedi ei benodi yn llywydd Cymanfa y Metho- distiaid am y flwyddyn nesaf. Y mao Mr Jones wedi pregethu ac ysgrifenu llawer, ofe yw Golygydd Tarian y Givcithiwr er's blynyddau bellach. Da iawn, Johnstown yn trefnu i gyaal Eisteddfod deilwng o'r enw cyn diwedd yr haf. Ilwro Ji. Daeth gwraig wedi hanner gwallgofi i dy cyfaill yn ddiweddar, ac yn crynu i chafed ei esgidiall gan ddyehryn, gan ddal Report y Carmarthen Infirmary yn ei llaw ddywedodd —Dyii a ddoluriau dychrynllyd sydd wedi tori allan yu Caerfyrddin a'r cylch yn ddiweddar. Dyrna rai o hommt — Amblyopia, Bepharitis, Conjunctivitis, Eczema, Exophthalmic Goitre, Hypochon- driasis, Keratitis, Laryngitis, Mastitis, Peritonitis, Phthisis, Psoriasis, Machitis, Scabies, a Seborrhcea Gewell wcl'd fe aiÍf y rhaina dros yr holl wlad gan ladd pawb a phobpeth. Oh dear Os daw yr Eisteddfod Genedlaethol i Pensarn rywbryd, bydd ya werth rhoddi gwobr dda am gyfieithiad oenwau y clefydau uchod i'r Cymraeg Yn afon Garw ceir pwll a adnabyddir fel Y Fivll Da "—a bydd o nono ar ei wyneb a suddio lludded i' w waelod yn cymeryd lie yn yr haf. Lie enwog ydyw-gan rat-ar y Sul yn yr haf, a peth rhyfedd na byddai ambell i dorwr Sabbath j"11 boddi fel rhybudd i bechaduriaid eraill Dyrna cldarn o gan a geir yn llyfr Mr Enoch Rees i'r Pivll Du ":— Mi ganaf ddeuddeg penill I'r Pwll Du, i'r Pwli D, A bvddaf siwr o enill I'r Pwll Du. Xid clill gwobr Eisteddfcd, Na chadair ddelw fawrglod, Ni fyddai ormod I'r Pwll Du, Ond ennil mewn teilyngdod I'r Pwll Du, i'r Pwll Du. Mr.e'n destyn newydd hollol, Y Pwll Du, &c., dettvn cenedlaetliol, Y Pwil Du Mae llawer testyn dyfnach, A llawer testyn lletach, Ac ambell destyn hirach Na'r Pwll Du, Ond nid oes un rhagorach Na'r Pwll Du, &c. Oferedd i chwi holi Am Poll Da, Sec., Dilvnwch gyda'r cwmni Tua'r lJwli Du Dim ond cael dydd 0 hindda, Coweh y dorf ryfedda' Yn myned y Tua'r Pwll Du, Fel pererinion Mecca, Tua'r Pwll Du, &c. Trodd Cymanfa Ganu Pencader a'r cylch Allau yn llwyddiant yn mhob ystyr. Arwein- vdel y dydd oedd yr enwog Mr T. Eichaids, Mountain Ash (Pontycymmer gynt). Ciywsom mai un o'r pethau goreu yn y evmanfa oedd araith Mr John Jones, Pencader (diweddar fyfyriwr o Goleg Bala- Bangor). Rhoddodd y Parch D. W illiams, Cupel Noai, ac eraill ganmoliaeth uchel i'r anorchiad. Gwna Mr Jones weinidog defnyddiol pa 10 bynag } r ymsefydla. Bydded gwenau ffawd ar briodas Mr I Jonathan Jones a Miss Gwen Pees, Bryn- amman. Bydded y Sadwrn-gwyn yn ragy- madrodd i wyn-fyd. u v Clywsom fod rnwy nag un o hen lanciau Brynamman yn ofni djdanwad y ilwyddyn na;d." Na syned darllonwyr y Reporter os bydd iddynt weled yv liaues am danynt wedi gwynebu ar Llaudilo gyda gwawr un o ddyddiau'r haf Ir.vn—uid er mynod i'r farchnad, cofier, ond er niwyn lanclio yn yr United States. Bhag ofn libel, dymunwn hysbysu nad ydym yn cyfeirio at Daniel. Daeth y newvdd i'r Peutan fod y tan chwareudy-yddol in yn Brynamman yn ddiweddar wedi codi awydd mewn lawer calon am gael fire-brigade i'r lie, ond fod eraill yn egiur ddangos os bydcl a fyno gweddi a'r fllamiau mai anmhosibl fydd i holl ddwfr "Pwll y Merched" i geisio rhoddi stop arnynt. Yn sicr, y mae hiliogaeth Y Prophwyd tanllyd heb lwyr farw. Da chwi, anfonwch regiment o gymylau i ymosod arnom yn ystod y tywydd sych presenol—gwnelent ddirfawr les. T Daeth y gofyniad hwn i'r Pentan :—" I bwy y mae fwyaf o glod—y gwr ofynodd am fendith ac a'i cafodd, ynte i'r hwn ddiolchodd am fendith dderbyniodd heb erioed ei dieisio ?" Mae'n eglur fod rhywun wedi gofyn ac arall wedi diolch am attebiad i ddymuniad y cyfryw. Gan nad ydym yn gwybod yr amgylchiadau — nis gallwn gyhoeddi y ddau yn gydfuddugol-er y buasai hyny yn ddymunol er mwyn brawd- garwch, ond gadawn i bob un i farnu drosto ei hun. Y Parchedigion Silyn Evans, Aberdar Jones, B.A., Rhydybont; a Hughes, Plas- marl, fu yn traddodi yr hen, hen hanes gyda nerth a dylanwad yn Giben, Bryn- amman y Sul a'r Llun-gwyn. Ciywsom fod Mr Griifiths (o Goleg Caer- fyrddin) wedi dechreu ar ei weiuidogaeth yn Aberavon, ei fod ya colli chwys gyda'r te a'r bara brith dydd Llun diweddaf. Cafodd Mr Lloyd-George ac eraill eu troi allan o'r Senedd yn ddiweddar am wrthod ufuddhau i'r Gadair fel proteat yn erbyn toriaeth ormesol y Toriaid. Ar ol wythnos o wyliau, bydd drws agored iddynt eto. Dyweder a fyner, nid oes neb o'r aelodau dros Gymru wedi etifeddu cymaint o black a thalent a'r hyawdl Lloyd-George. Cyn byth y daw trefn ar Gymru—;rhaid I symud yr House of Lords ymaith o hanes y dyfodol, ac hawlio Home Rule all round. Credwn mewn Home Rule i'r Gwyddel, ond credwn fod yrun peth yu gyfiawn a gonest i Gymru hefyd, a rhaid ei gael. < Bydd y Gwyddelod yn cynorthwyo y Toriaid gyda'r Mesur Addysg dychrynllyd a yrir drwy'r Lords yn ddeddf ddigyffelyb i'r maes cyn hir. Self-interest yw hyd a lied, dyfnder ac uchder cyffes ffydd y Gwyddel, a diau y cedwir hyny mewn cof yn y dyfodol. 'r Cwm Ffwlbert. Dafi bach, anwyl, beth y wuaf ? Boreu heddyw cefais y newydd gan y daily post fod fy ngwraig a fy chwech bychau wedi cael ei saethu gan Twm y cynydd, tra yr oeddwn ni yn mhell o dre', yn chwareu a neidio heb feddwl dim am fy happy family. Daeth Twm a'i fyddin a'r cwn heibio fy ffau, yr hon oedd, gallaswn feddwl, mewn lie diogel ar fynydd tyrcan, uwch dwndwr y gwaith a berw y dafara. Dyma dro i mi, mae fy ngobaith am cysur wedi darfod, rhaid ymollwng i wylo, heb yr un ffau fel o'r blaen gan wahodd cor undebol G i ganu y Dead March ar eu h01 a mi fy hun yn leader. Rhag ofn y bydd yma bwdi a thaflu a thasgu 'nol llaw gan arweinyddion enwog y cor mawr hwn, ac yna ceir canu ail i gor Caradog, dim ond cael terier neu ddau er cadw y Straight Waist- coats yma ar heistedd, rhag ofn yguriant chwyddo fel y croga hwnw gynt. A brostio, dear me, neu dori asgwrn ei cefnau cilion. All hands, boys, vote for me, gallaf ganu. Y LLWYNOO. Diolch gwresog i gyfeillion am eu ffydd- londeb yn anfon nodiadau i'r Pentan. Cofier fod y Pentan yn rhydd i bawb-oud bod yn ddyddorol. Byddwn ddiolchgar am bob help i wneuthur y golofn hon o dydd- ordeb cyffredinol, heb niweidio neb. Ond cofied ein cyfeillion fod yn rhaid cael yr enw priodol gyda pob nodiad—nid er mwyn ei gyhoeddi, ond prawf o gywirdeb. Danfoned ein cyfeillion lien eu nodiadiau i'r Swyddfa fel hyn :— Dafi'r Gwas, Reporter Office, Carmarthen.

L L A NGADOCK,

LLANBOIDY.

---Ysgol Mydriai.

LJandilo Tctty Sessions.

ILLEGAL FISHING.

Advertising

A Signalman's Holidays,

I TALLEY.