Symud i'r prif gynnwys
Cuddio Rhestr Erthyglau

4 erthygl ar y dudalen hon

FFRAINC.

Newyddion
Dyfynnu
Rhannu

FFRAINC. Prif ddigwyddiad yr wythnos ydoedd agoriad y senedd, ac araeth yr Ymerawdwr. Edrychir ar y cyfnod presenol fel math o grists yn llywodraeth y wlad hon, a theimlid cryn bryder yn nghylch y modd y cyfarfyddai Napoleon a'r amgylchiad pwysig. Yr oedd llygaid holl Ewrop arno, a chlust holl Ewrop yn gwrando ar bob gair a ddeuai allan o'i enau. Dyweder a fyner am y dyn hwn, mae wedi rhoddi profion dro ar ol tro ei fod yn gwybod pa beth i siarad a pha bryd i siarad. Ryw fodd neu gilydd nidywyndangos hanercymaint o ddoethineb, a medr, a phenderfyniad yn ei weithredoedd ag ydyw yn ei areithiau. Traddododd araeth gampus ddydd Llun diweddaf. Nid rhyw ysgrud sych o beth yn disgyn fel telpyn o ia dros ei wefusau, fel yr areithiau a roddir yn ngenau ein Grasusaf Frenhines ydoedd, ond darn o hyawdledd gorphenedig, yn cael ei dra- ddodi gyda holl rym a bywiogrwydd dyn sydd yn feistr yn y gelfyddyd. Derbyniwyd y brawddegau cyntaf o honi gyda banllefau o gymeradwyaeth, yr hyn a ddangosai ei fod wedi iawn fesur sefyllfa pethau, a'i fod yn enill cydymdeimlad a chymerad- wyaeth lied gyffredinol. Y mae Ffrainc," meddai "yn ehwenych iawndrefn, a rhyddid gydag iawn- drefn. Byddaf fi yn atebol am iawndrefn. Cyn- orth wyweh fi, foneddigion, i gad w rhyddid; a gadewch i ni wrth wneyd hyny ymgadw yr un mor bell oddi- wrth yr hen draddodiada u ag oddi wrth gyfundraethall chwyldroadawl. Rhwng y rhai a gymerant amynt gadw pob peth heb gyfnewidiad, a'r rhai a geisiant ddymchwelyd pob peth heb arbed; y mae genym dir gogoneddus i sefyll arno." Cyfeiriodd at y mesur diwygiadol a gyhoeddodd yn mis Medi di- weddaf, a dywedai ei fod yn bwriadu i hwnw fod yn ddechreuad cyfnod newydd o gytundeb a myn- ediant. Crybwyllai am y gwahanol fesurau oedd i'w dwyn yn mlaen, yn mhlith pa rai yr oedd yn rhoddi ychwaneg o allu ac annibyniaeth i'r cyng- horau trefol. Dadleuai dros barhad rhyddid mas- nachol. Edrychai gyda boddhad ar sefyllfa arianol yr ymerodraeth, ac ar yr heddwch a fwynheir yn ei pherthynas a gwledydd tramor. Gwnaeth gyfeiriad hyawdl at y gorchestion a gyflawnwyd yn ddi- weddar, a dywedai:—"Pa gwynion bynag a ddygir yn erbyn y ganrif hon, y mae genym yn sicr lawer o resymau dros fod yn falch o honi. Dyma y Byd Newydd wedi diddymu caethwasiaeth-Rwsia wedi rhyddhau ei chaethion-Lloegr wedi gwneyd cyf- iawnder a'r Iwerddon-a gwledydd enwog Mor y Canoldir fel yn dwyn i'n cof eu hardderchawgrwydd cyntefig; ac oddiwrth gynulliad yr Esgobion Cath- olicaidd yn Rhufain, nis gallwn lai na disgwyl ffrwyth doethineb a heddweh. Y mae cynydd celf- yddyd yn dyfod a chenhedloedd yn nes at eu gilydd, Tra y mae yr Amerig yn uno y Pacific a'r Atlantic Ocean gyda rheilffordd tair mil o filltiroedd o hyd, y mae eyfoeth a deall yn ymuno i gysylltu gwled- ydd mwyaf pellenig y ddaear a ebysylltiadau pell- ebrol. Y mae Ffrainc ac Itali yn mron ag ysgwyd dwylaw a'u gilydd drwy dunnel yr Alps, ac y mae dyfroedd Mor y Canoldir a'r Mor Coch yn cymysgu eisioes trwy gyfrwng y Suez Canal. Cynrychiolwyd holl Ewrop yn yr Aipht ar agoriad yr anturiaeth enfawr hono, ac os nad yw yr Ymerodres yma heddyw gyda ni, y rheswm am hyny yw, fy mod yn awydd- ns i'w phresenoldeb yn y wlad hono-lle bu ein harfau gynt yn fuddugoliaethus—i ddwyn tystiol- aeth dros gydymdeimlad Ffrainc a gwaith sydd yn ddyledus i ddyfalbarhad ac athrylith Ffrancwr." Terfynwyd yr araeth yn nghanol cymeradwyaeth mwyaf brwdfrydig yr assembly, a thystir na chafodd yr Ymerawdwr erioed well derbyniad.

LLYTHYR LERPWL.

YSPAEN.

TWRCI A'R AIPHT.